Home > FEMA-nieuws > Moeten we geautomatiseerde auto’s accepteren op de weg?

Moeten we geautomatiseerde auto’s accepteren op de weg?

Automatische auto’s komen eraan, dat is zeker. Maar we zouden ze niet mogen toelaten op de openbare weg, zolang ze niet veilig zijn voor alle weggebruikers, inclusief motorrijders.

In dit artikel legt Dolf Willigers van FEMA uit wat de impact van geautomatiseerde auto’s is op de veiligheid van motorfietsen en hoe FEMA met deze kwestie bezig is.

“Wat zal de impact zijn van geautomatiseerde auto’s op de veiligheid van motorfietsen?”,is de titel van de nieuwste ACEM-positiebepaling, de vereniging van Europese motorfabrikanten. Een goede vraag, een vraag die wij bij FEMA ook hebben gesteld na een incident in Noorwegen waarbij een motorfiets, een Tesla en een Audi betrokken waren. Dat was in 2016, en toch moeten we dezelfde vraag blijven stellen: zien geautomatiseerde auto’s (op dit moment eigenlijk alleen op de openbare weg voor testdoeleinden) en auto’s die meer en meer zijn uitgerust met zogenaamde ADAS (advanced driver assistance systems), motorfietsen en reageren ze daar adequaat op?

In 2018 rapporteerden we over de voorafgaande testen die Nederlandse Voertuig Autoriteit (RDW) had uitgevoerd op welke manier auto’s, uitgerust met geavanceerde cruise control (ACC) systemen, reageerden op motorfietsen. Deze tests zijn uitgevoerd nadat we onze bezorgdheid over de omstandigheden van het ongeval in Noorwegen aan RDW hadden geuit. De conclusie van de tests was beslissend: auto’s met ACC hebben in de paalde omstandigheden, bijv. wanneer de motorfiets op de rand van de rijstrook rijdt, de motorfiets niet opgemerkt. Deze test wordt ook in de ACEM-positiebepaling vermeld.

Andere tests, die niet door ACEM worden aangehaald, zijn testen in Amerika, die in 2014 werden  uitgevoerd door de AAA (American Automobile Association). Zij toonden een slechte prestatie van de dodehoekassistentiesystemen aan in de omgang met motorfietsen. Ook in de VS, deed John Lenkeit in 2016 onderzoek naar de reactie van waarschuwingssystemen van voorwaartse botsingen op motorfietsen. De resultaten toonden opnieuw aan, dat deze systemen niet adequaat reageerden op motorfietsen. Voor de goede orde, we hebben het hier niet over automatische auto’s (SAE niveau 4 of 5), maar over gewone auto’s, uitgerust met SAE niveau 2 rijhulpsystemen.

Het is duidelijk dat we niet eens kunnen denken aan autonoom rijdende auto’s op onze openbare wegen als de basis niet goed is. Die basis zijn de systemen die tegenwoordig in auto’s worden gebruikt: rijbaanassistentiesystemen, waarschuwingssystemen voor botsingen met voorganger, geavanceerde noodremsystemen, dodehoekassistentiesystemen enzovoort. Deze systemen zijn nog steeds niet goed genoeg. Zolang dit het geval is, mogen auto’s die op deze technieken vertrouwen, dat wil zeggen elke auto die boven SAE-niveau 2 geautomatiseerd zou moeten zijn, niet op onze wegen worden toegelaten.

Het ACEM-beleidsdocument eindigt met een aantal conclusies. Een deel daarvan zal ik hier citeren: “Automatisering moet niet alleen het gemak voor de chauffeurs verbeteren, maar ook de veiligheid voor alle weggebruikers. Afhankelijk van de mate van automatisering moeten personenauto’s in staat zijn om motorfietsen en hun inherente complexe manoeuvres te herkennen en dienovereenkomstig te reageren. Geautomatiseerde voertuigen moeten in staat zijn om potentiële gevaren te herkennen en adequaat te reageren. In plaats van alleen te worden ontworpen met het oog op de eisen die aan personenauto’s worden gesteld en in nog grotere mate dan in het verleden, moeten alle gebruikte sensoren worden ontworpen en gevalideerd voor motorfietsen…. Naast het verbeteren van de herkenbaarheid van de sensorsystemen, moet bij de ontwikkeling en validatie ook rekening worden gehouden met de verschillende rijdynamiek van motorfietsen. In een virtuele omgeving zal het noodzakelijk zijn om motorfietsen te beschouwen door middel van een realistisch en gevalideerd rijdynamisch model “. Ik heb hier niets aan toe te voegen.

FEMA staat volledig achter het ACEM-standpunt en blijft samenwerken met alle partijen die aan de veiligheid van motorfietsen werken, waaronder ACEM. FEMA is ook geselecteerd om deel uit te maken van het “Single Platform for open road testing and pre-deployment of cooperative, connected, automated and autonomous mobility”,(the CCAM platform), van de Europese Commissie. Dit is een informele groep van deskundigen die de Europese Commissie adviseert en ondersteunt op het gebied van testen en voorbereidingswerkzaamheden voor coöperatieve, gekoppelde, geautomatiseerde en autonome mobiliteit (CCAM).

We maakten ook deel uit van de C-ITS-werkgroep, we zullen de ERTICO-workshop over ITS-connectiviteit bijwonen en we geven onze inbreng in twee adviesgroepen van de Europese Commissie: de Motorcycle Working Group (MCWG) en de Motor Vehicle Working Group (MVWG), waar we al vragen hebben gesteld over het testen van de typegoedkeuring van hulpsystemen voor automobilisten met motorfietsen.

Geautomatiseerde auto’s komen er misschien aan, zij het niet zo snel als sommigen ons willen doen geloven, maar we zijn er klaar voor en we mogen ze niet op onze openbare weg toelaten zolang ze niet veilig genoeg zijn voor alle weggebruikers, inclusief motorrijders.

Geschreven door Dolf Willigers.
Foto met dank aan Audi.